interview – Conscious Makers Olu Vandenbussche - Manelprints

— De interviewreeks  conscious makers zoekt bewuste makers op die ecologisch of sociaal een verschil maken —

Olu Vandenbussche / Manelprints

Olu Vandenbussche van Manelprints werkt duurzaam met textiel. Ze neemt tijd om persoonlijke verhalen in een stuk stof te leggen. En waagt zich graag aan samenwerkingen met andere ontwerpers. Voor Olu is ‘Slow Design’ geen loze trend in modeland, maar een richting om in te slaan.  Ze bedrukt stoffen ecologisch, beperkt haar overschotten en werkt zo lokaal mogelijk. Ze ziet zichzelf als een Slow Design Ambassador en  geeft  workshops om mensen op een heel concrete manier bewust te maken dat duurzame mode haalbaar is.

Dec222016_1026_Def_kl

Wat is Manelprints?

Manelprints is een textielstudio uit Gent en werd begin 2015 opgericht om alternatieven aan te reiken voor ‘Fast Fashion’. Ik werk volgens het principe van ‘Slow Fashion’. Bij Slow Design is het maken van kwalitatieve, duurzame producten belangrijk.  Producten die met respect voor mens en milieu tot stand komen. Ook zoveel mogelijk lokaal produceren, in samenwerking met partners die duurzaamheid ook belangrijk vinden.  Met Manelprints ga ik dan ook helemaal voor co-creatie. Slow Design probeert  enkel te produceren wat nodig is. En ook op het creatief proces van het ontwerpen heeft Slow Design een invloed.

De ontwerpen worden gebaseerd op het persoonlijke verhaal van mensen en niet zozeer op trends.

Dec222016_0998_def

Manel is samen met Olu, mijn naam, en Nelum één van de drie typische soorten waterlelies die je aantreft op Sri Lanka, mijn moeders geboorteland. Mijn ouders twijfelden tussen deze drie namen, maar kozen uiteindelijk toch Olu. Manel is nu het pseudoniem waaronder ik ontwerp.

Zijn er ervaringen in je leven die een keerpunt waren ? Momenten die er voor zorgden dat je de richting van Slow Design bent ingegaan?

Toen ik vijf was, kreeg ik een oogvirus. Ik was zo goed als blind. Alles kwam weer goed, maar die periode ga ik nooit vergeten.  Zo maakte ik mijn thesis over het toegankelijk maken van publieke ruimtes voor mensen met een visuele beperking door tactiele signalen en kleurcontrasten. Dat was de start van mijn vroeger bedrijf.  Ik organiseerde creatieve ateliers voor kinderen en volwassenen met de nadruk op zintuiglijke ervaringen.

Ook het ontdekken van ‘Craftivism’ was doorslaggevend. Na mijn studies in 2006 maakte ik enkele textielreizen naar Kirgistan en Hongarije. Sociaal achtergestelde groepen  werden er geholpen door het stimuleren van traditionele ambachten. Ze kregen er een eerlijk inkomen door. Regelmatig werden ook andere ontwerpers uitgenodigd om hen nieuwe technieken aan te leren. Die uitwisseling van kennis, combinatie van oude en nieuwe technieken en textiel als non-verbaal communicatiemiddel zijn voor mij nog steeds belangrijk bij Manelprints. Ik geloof echt in het ‘power to the people’ ideaal.

Uiteindelijk maakte ik de sprong om mijn eigen textielbedrijf Manelprints op te starten.

Alleen wist ik dat ik het op mijn manier wilde doen: kleinschalig, duurzaam en kwalitatief.

Dec222016_0979_def

Je wil bewust duurzaam produceren. Hoe ver ga je daar in? Waar hou je rekening mee in je productieproces?

Mijn stoffen worden digitaal bedrukt. Ik verbruik zo 95% minder water en minder energie, chemicaliën en materiaal. Ik kies er bewust voor geen stock aan te leggen, hoewel dit de kostprijs van mijn stoffen ietwat zou kunnen drukken. Mijn stoffen zijn daarom enkel op bestelling verkrijgbaar.

Meestal ontwerp ik ‘tossed layouts’, dat is een type print  met een speciaal terugkerend motief, waardoor je de stof  in verschillende richtingen kan gebruiken. Dit is zuiniger in verbruik, maar niet voor elk project geschikt.

Mijn stoffen worden in West-Europa bedrukt, omdat de milieu- en veiligheidsnormen hier strenger worden gecontroleerd en om mijn ecologische voetafdruk onder controle te houden. Hierdoor zijn mijn stoffen wel tot drie keer duurder  als gemiddeld, hoewel mijn eigen marges heel klein zijn.

 

Ik blijf er van overtuigd dat ik moet volhouden en geen compromissen mag sluiten op het vlak van kwaliteit of waar mijn stoffen worden geproduceerd.

Dec222016_0996_def_kl

Toch werk ik niet uitsluitend met natuurlijke stoffen. Je kan op een natuurlijke stof drukken die na één of twee wasbeurten flets wordt en dus ondraagbaar. Anderzijds kan een synthetische stof soms jaren meegaan. Er zijn  vele aspecten aan duurzaamheid, je moet ze allemaal in beschouwing nemen en dan voor de beste oplossing in een gegeven situatie kiezen. Ook dat is Slow Design.

Hoe makkelijk of moeilijk is het om in België duurzaam te ondernemen en te maken? Zijn Belgen klaar voor deze duurzame omwenteling?

Er is zeker meer aandacht voor duurzaam ondernemen en voor ‘makers’ dan pakweg tien jaar geleden. Denk maar aan initiatieven zoals de Bizz Buzz Award voor Duurzaam Ondernemen, festivals zoals het Fair Fashion Fest of Maker City en bedrijven zoals De Punt die kansen bieden. Al vind ik het nog moeilijk om de particuliere markt te overtuigen, om mensen te vinden die voor duurzaam design kunnen en willen betalen.

Meer en meer  makers beseffen dat we enkel samen het hoofd kunnen bieden aan multinationals. Zo zie je overal fantastische initiatieven en samenwerkingen ontstaan. Dat stemt me heel hoopvol voor de toekomst.

Bij Manelprints werk je ook vaak in co-creatie. Wat betekent dat eigenlijk voor jou en wat is de meerwaarde ervan?

Ik doe aan twee vormen van co-creatie. De eerste als samenwerking tussen mezelf en andere ontwerpers. Zo richtte ik met schoendesigner Jan Caus uit Antwerpen onlangs de ‘Sneaker Academy’ op. We plannen een reeks duoworkshops waarin deelnemers eerst bij mij een print leren ontwerpen die op canvas wordt gedrukt.  Nadien wordt uit dat canvas een paar sneakers gemaakt onder begeleiding van Jan.

(c) Manelprints

Daarnaast probeer ik klanten zo dicht mogelijk te betrekken bij het ontwerpproces, indien mogelijk zelfs mee te laten ontwerpen. Vooral met kinderen lukt dit goed. Ik ben ervan overtuigd dat wanneer mensen zo dicht betrokken worden bij het ontstaan van een product, ze er een sterkere connectie mee voelen en er beter zorg voor dragen. Ook dat is een aspect van duurzaam ontwerpen.

Met wie zou jij graag eens samen – in co-creatie – textiel ontwerpen?

Ik zou het fijn vinden om een printcollectie te maken rond een bepaalde problematiek of museumcollectie, of samen met vluchtelingen of langdurig zieke kinderen. Hun verhaal boeit mij en kan ongetwijfeld tot interessante resultaten leiden.

Het digitale is heel belangrijk in je werkproces. Waarom? En teken je soms nog met potlood en stift op papier?

Meestal schets ik mijn ideeën eerst met potlood op papier. Daarna scan ik mijn tekeningen en werk ze verder af op mijn computer. Helaas heb ik niet altijd meer de tijd om al mijn ontwerpen eerst met de hand te tekenen, maar ik probeer schetsen terug onderdeel te maken van mijn dagelijkse routine: ik begin de dag met een halfuurtje tekenen terwijl mijn man onze zoon naar school brengt. Ik kan echt genieten van die gestolen minuten bij een kopje koffie en met onze poes op mijn schoot. Ik heb bewust gekozen voor digitale druk omdat dit de meest ecologische manier is om textiel te bedrukken voor professionele toepassingen. Misschien dat ik in de toekomst ook manueel ga zeefdrukken, er bestaan al milieuvriendelijke inkten, maar voorlopig heb ik nog geen plannen in die richting.


Print by Jochen Goethals – Syntra Basisopleiding Digitaal Textiel ontwerpen door Manelprints

Stel je mag zelf over de toekomst beslissen. Hoe zou jij Manelprints zien binnen 10 jaar? En hoe zie jij duurzame mode en textiel in België binnen 10 jaar.

Ik hoop dat textielbedrijven een beroep op me zullen doen om hun ontwerpproces te ‘verduurzamen’ of hen te helpen bij het ontwikkelen van digitale printcollecties. Daarnaast hoop ik met ontwerpers uit andere domeinen te kunnen samenwerken aan projecten met een ecologisch of sociaal karakter. Ik wil blijven lesgeven en droom van workshops in het buitenland en textielreizen op maat.

Ik denk niet dat duurzame mode slechts een trend is, ik vermoed dat het op een dag even gewoon zal zijn als vegetarisme dat is geworden.

Ik hoop dat door de toenemende vraag naar digitale druk, waarbij het zwaartepunt in Europa ligt, er  meer jobs zullen ontstaan. Verder vermoed ik dat het aanbod aan duurzame stoffen om op te drukken zal uitbreiden en dat de technologie misschien op een dag zo goedkoop wordt dat het mogelijk zal zijn om thuis je eigen kleren te printen.

Je koos ervoor om ondernemer te worden. Wat maakte je die stap te zetten en hoe kijk je daar nu op terug?

Het was voor mij geen evidente keuze, want ik kom niet uit een ondernemersfamilie. Bovendien heeft mijn man op hetzelfde ogenblik ook de stap naar het ondernemerschap gezet. Dit maakt het  financieel heel zwaar. Maar we zijn allebei gelukkiger nu we zelf kunnen beslissen welke projecten we doen, met wie en wanneer.

Dec222016_0973_def_kl

Je bent ook een mama en partner. Kan jij een evenwicht vinden tussen moederschap en duurzaam ondernemerschap?

Toen ik net mama was geworden, was ik bang dat ik nooit meer dezelfde ambitie en productiviteit zou hebben. Maar het tegendeel is waar. Ik heb zoals iedereen die voor het eerst ouder wordt, tijd nodig gehad om een balans te vinden.  Maar ik merk dat ik de uren die ik nu tot mijn beschikking heb, wanneer mijn zoontje op school zit, veel beter benut en mezelf ook meer kan relativeren. Anderzijds is Ruì ook de rechtstreekse aanleiding geweest om opnieuw stoffen te gaan ontwerpen en test ik bepaalde concepten, zoals mijn kinderworkshops met hem uit. Als hij het leuk vindt, dan is dat voor mij al een goeie indicator. Soms vindt hij het niet zo leuk dat zijn mama workshop moet gaan geven tijdens het weekend, maar anderzijds vindt hij het wel fantastisch om samen te tekenen, of te zien wat cursisten hebben gemaakt. Hij is ook vaak mijn model bij fotoshoots.

Doordat mijn man en ik zelfstandigen zijn,  begrijpen we wat de ander doormaakt. Vaak kunnen we onze opdrachten goed op elkaar afstemmen.

Het enige waar we nog mee worstelen, is de grens tussen werk en privé.

Thuis werken betekent dat de verleiding groot is om ’s avonds of tijdens het weekend nog snel even de mails te checken en ook een smart phone helpt daarbij niet echt. Nu hebben we afgesproken om ’s avonds de telefoon een paar uurtjes uit te zetten zodat we volop kunnen genieten van samen met onze zoon te eten en om hem verhaaltjes voor te lezen

Wat inspireert je of hoe doe je inspiratie op?

Als ik voor particuliere klanten ontwerp, spreek ik altijd eerst een keer bij hen thuis af en maak foto’s van dingen die me opvallen in het interieur, van boeken, kunstwerken enkledingstukken.Voor mijn eigen stoffenlijn laat ik me inspireren door iets wat ik lees, een herinnering, een kindertekening… Inspiratie zit overal, maar als ik lang niet heb kunnen ontwerpen, is het toch altijd een beetje zoeken, een beetje zoals naar een verborgen deur. Je weet dat hij er zit, maar je kan hem niet meteen vinden.

Dec222016_0986_def_kl

Wiens illustraties bewonder je?

Shaun Tan, The Arrival, is een prachtig beeldverhaal zonder woorden over een man die zijn vrouw en zoon achterlaat om aan de andere kant van de wereld zijn geluk te beproeven. Het is prachtig getekend en heel fantasievol.  Het boek gaat ondermeer over het gevoel nergens thuis te horen, iets waar de auteur, half Chinees, ook mee worstelt. Het is voor mij  herkenbaar, niet zozeer omdat ik me hier niet thuis voel.

Ik krijg altijd vragen van anderen over mijn herkomst, zo word ik er keer op keer op gewezen  dat ik ‘anders’ ben.

 

Olu in het kort & links

Welk werkmateriaal gebruik je?

Potlood en een schetsboekje, Wacom tekentablet en pen zijn onmisbare tools voor mij.

Wat is de eerste print die je maakte met manelprints?

Meanwhile below the surface. Als kind wou ik heel graag een huisdier, maar een kat of hond mocht niet. Uiteindelijk kreeg ik twee goudvissen. Deze print is op hen geïnspireerd. Ik tekende elke vis eerst met de hand en kleurde hem daarna in Illustrator in. Ik denk dat ik er wel een week over gedaan heb om deze print af te werken.

meanwhile2meanwhile

Wat is je favoriete plant of bloem?

Orchideeën, vooral witte. Mijn keuken staat er vol van. Het is altijd spannend afwachten of er nieuwe knoppen aan zullen komen en je moet ze goed en geduldig verzorgen, liefst elke week een warm voetbad geven. Ik kan er intens blij van worden als zo’n plant na enkele maanden opnieuw bloemen vertoont.

Heb je dieren in huis of wat is je lievelingsdier?

Mijn lievelingsdieren zijn olifanten. Als kind noemden mijn vrienden mij ‘Olufant’, ik had dan ook een ganse collectie voorwerpen in de vorm van olifanten.
Een van mijn dromen is om ooit een kinderboek te maken waarin de personages theepotten zijn in de vorm van olifanten. Ik heb al enkele ruwe schetsen, maar het verhaal wil nog niet komen.

Fighting elephant_pencil sketch

Heb jij tips voor mensen die graag duurzaam met kledij en textiel willen omgaan?

Een interessant boek vond ik ‘Paradigm Shift in Fashion’ van Hasmik Matevosyan, die deed me echt doordenken. En ook online heb ik wel een aantal tips:

Close the loop

Op de website van Close The Loop kan je tips vinden ivm duurzame mode en interessante case studies.

Carpetoflife

Carpet of Life maakt tapijten van items uit jouw kleerkast die je niet meer draagt.

Ikkoopbelgisch

Op deze website vind je honderden mode-, accessoire- en woonmerken uit België.

 

Wie zou je graag geïnterviewd zien in de reeks Conscious Makers (Bewuste Makers / Bewustmakers)?

Op het vlak van mode/design:

Caro Peirs van Shoe Rise. ShoeRise is een ontwerp- en prototype studio uit Sint-Niklaas die schoenmerken ondersteund in hun sociale en duurzame innovatie.

Cedric Van Hoeck

Cedric Van Hoeck is het eerste circulaire luxemerk.

 

——————————————
 Meer informatie over Manelprints

 

(Interview door Sara Lamens – fotografie (c) Sara Lamens (behalve anders vermeld ) )

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save

Save